Drwy gyflwyno’r fedal, mae Anrhydeddus Gymdeithas y Cymmrodorion yn parhau i ddarparu cydnabyddiaeth ffurfiol o gyfraniad llawer o unigolion a roddodd wasanaeth nodedig i Gymru mewn llawer maes.
Rhoddwyd y fedal am y tro cyntaf ym 1883. Ar yr wyneb blaen, gwelir arfbais y Gymdeithas, a’i harwyddair, ‘Cared doeth yr encilion’. Ar y cefn, ceir y geiriau, “Wales, and all things great, wise and holy.”
Caiff geiriau priodol sy’n cyfeirio at dderbynnydd y fedal eu hysgythru o amgylch yr ymyl, sy’n cyfleu ‘gwaith nodedig i Gymru’.
Cyflwynwyd y Fedal i’r canlynol:
- Y Parchg. William Rees, D.D. (Gwilym Hiraethog).
- Y Parchg. Ganon Daniel Silvan Evans, B.D., D.Litt.
- Y Gwir Anrhydeddus Brifathro Syr John Rhys, P.C., D.Litt., LL.D.
- Syr John Williams, Barwnig, G.C.V.O., M.D., LL.D., D.Sc.
- Yr Athro Syr John Edward Lloyd, D.Litt., F.B.A.
- Henry Owen, M.A., D.C.L.
- Syr Isambard Owen, M.A., M.D., D.C.L., LL.D.
- Syr Owen Morgan Edwards, M.A., D.Litt.
- Yr Athro Syr John Morris-Jones, M.A., LL.D.
- Y Parchg. Griffith Hartwell-Jones, DD., D.Litt., F.S.A., F.R.S.A.
- Yr Athro Syr Henry Jones, C.H., LL.D., F.B.A.
- Edward Owen, M.A., F.S.A.
- EUB Tywysog Cymru, K.G , K.T. (Edward VIII).
- Syr Evan Vincent Evans, C.H., LL.D., F.S.A.
- Y Gwir Anrhydeddus Syr John Herbert Lewis, P.C., G.B.E., LL.D.
- Syr William Goscombe John, R.A., LL.D.
- Mary Davies, Mus.Doc., F.R.A.M.
- Ben Davies, Mus.Doc., F.R.A.M.
- Syr John Ballinger, C.B.E., M.A.
- Ernest Rhys (Golygydd “Everyman’s Library”).
- Y Parchg Howell Elvet Lewis, C.H., M.A., D.D., LL.D. (Elfed).
- Yr Athro Thomas Gwynn Jones, C.B.E., D.Litt.
- Yr Athro Syr Ifor Williams, D.Litt., LL.D., F.B.A.
- Syr Daniel Lleufer Thomas, LL.D.
- Yr Athro John Lloyd Williams, D.Sc., Mus.Doc.
- Thomas Jones, C.H., LL.D.
- Syr H. Idris Bell, C.B., O.B.E., LL.D., D.Litt., F.B.A.
- Yr Athro W. J. Gruffydd, M.A., D.Litt., D.èsL.
- Yr Athro Syr Thomas Parry-Williams, M.A., D.Litt., D., D.
- Saunders Lewis, M.A., D.Litt.
- EM y Frenhines Elizabeth II.
- Yr Athro R. T. Jenkins, C.B.E., M.A., D.Litt., LL.D., F.S.A.
- Syr Wynn Powell Wheldon, K.B.E., D.S.O., M.A., LL.D.
- Syr Ifan ab Owen Edwards, M.A., LL.D.
- Syr David Hughes Parry, Q.C., LL.D., D.C.L.
- Thomas Richards, M.A., D.Litt.
- Kate Roberts, D.Litt.
- Syr John Cecil-Williams, M.A., LL.D.
- Llewelyn Wyn Griffith, C.B.E., DLitt.
- Syr Goronwy Edwards, M.A., D.Litt., F.B.A., F.S.A.
- Syr Ben Bowen Thomas, MA., LL.D.
- Syr Thomas Parry, M.A., D.Litt., D.Litt.Celt., LL.D., F.B.A.
- Iorwerth Cyfeiliog Peate, M.A., D.Sc., D.Litt., D.Litt.Celt., F.S.A.
- John Gwilym Jones, M.A., D.Litt.
- Gwynfor Evans, M.A., LL.D.
- Syr Geraint Evans, C.B.E., D.Mus.
- Yr Athro Gwyn Jones, C.B.E., M.A., D.Litt.
- Yr Athro Glanmor Williams, C.B.E., F.B.A., D.Litt.
- Syr J. Kyffin Williams, O.B.E., D.L., R.A.
- Y Parchg. R.S.Thomas, B.A.
- Yr Athro Emrys Jones, Ph.D., D.Sc., D.Univ., F.R.G.S.
- Emyr Humphreys, B.A., D.Litt., F.R.S.L.
- Norah Isaac, MA
- Syr John Meurig Thomas, M.A., D.Sc., Sc.D., D.Litt., LL.D., F.R.S., F.R.Eng Ph.D., LL.D
- Y Parchedicaf a’r Gwir Anrhydeddus Dr Rowan Williams M.A., D.Phil, D.D., F.B.A.
- Yr Athro Arglwydd Morgan o Aberdyfi DPhil DLitt MA FBA FRHistS




